İş Akdinin Feshi ve Kıdem Tazminatı Hakları
Av. Tugay Kurt
Kurucu Ortak
İş Akdinin Feshi ve Kıdem Tazminatı
İş hukuku, işçi ve işveren arasındaki ilişkiyi düzenleyen önemli bir hukuk dalıdır. İş akdinin sona ermesi durumunda işçinin birçok hakkı bulunmaktadır.
İş Akdinin Fesih Türleri
1. Haklı Nedenle Fesih
İşçi veya işveren, haklı bir neden bulunması halinde derhal fesih hakkına sahiptir.
İşçinin haklı fesih nedenleri:
- Ücretin ödenmemesi
- İşverenin ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırı davranışları
- Sağlığı tehlikeye düşürecek haller
İşverenin haklı fesih nedenleri:
- İşçinin devamsızlığı
- Ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırı davranışlar
- Güven sarsıcı haller
2. Geçerli Nedenle Fesih
İşveren, işçinin yetersizliği veya davranışları yahut işletmenin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir nedenle iş akdini feshedebilir.
Kıdem Tazminatı
Kıdem tazminatı almak için gereken şartlar:
- En az 1 yıl çalışmış olmak
- İş akdinin belirli nedenlerle sona ermesi
Kıdem Tazminatı Hesaplama
Formül: Her tam yıl için 30 günlük brüt ücret (tavan sınırı dahilinde)
Örnek: 5 yıl çalışmış, 20.000 TL brüt ücretli bir işçinin kıdem tazminatı:
- 30 gün × 5 yıl = 150 günlük brüt ücret
İhbar Tazminatı
İşveren, haklı bir neden olmaksızın belirsiz süreli iş sözleşmesini feshederse ihbar önellerine uymalıdır.
İhbar Süreleri:
- 6 aydan az: 2 hafta
- 6 ay - 1,5 yıl: 4 hafta
- 1,5 - 3 yıl: 6 hafta
- 3 yıldan fazla: 8 hafta
İhbar öneli verilmezse, bu sürelere karşılık gelen ücret ihbar tazminatı olarak ödenir.
Yıllık İzin Ücreti
Kullanılmayan yıllık izin günleri için ücret talep edilebilir. İzin süreleri:
- 1-5 yıl arası: 14 gün
- 5-15 yıl arası: 20 gün
- 15 yıl ve üzeri: 26 gün
Feshin Geçersizliği Davası
İşçi, feshin geçersizliğinin tespiti ve işe iadesini talep edebilir. Başvuru süresi:
- Fesih bildiriminden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvuru
- Arabuluculuk sürecinden sonra işe iade davası
Sonuç
İş akdinin feshi konusu karmaşık hukuki süreçler içerir. Haklarınızı tam olarak alabilmek için uzman bir avukattan destek almanız önemlidir.