Gayrimenkul Satış Sözleşmelerinde Dikkat Edilecek Hususlar
Av. Tugay Kurt
Kurucu Ortak
Gayrimenkul Satış Sözleşmeleri
Gayrimenkul alım satımı, önemli mali sonuçları olan işlemlerdir. Bu nedenle hukuki süreçlerin doğru yürütülmesi kritik önem taşır.
Satış Sözleşmesinin Şekli
Türk Medeni Kanunu'na göre taşınmaz satış sözleşmeleri resmi şekilde yapılmalıdır:
- Tapu müdürlüğünde düzenlenir
- Noter huzurunda yapılan ön sözleşmeler geçerlidir
- Şekle aykırılık sözleşmeyi geçersiz kılar
Tapu Öncesi Yapılması Gerekenler
1. Tapu Kaydının İncelenmesi
- Taşınmazın malik bilgisi
- Üzerindeki yükler ve kısıtlamalar (ipotek, haciz, şerh)
- İmar durumu
- Ada-parsel bilgileri
2. İmar Durumu Kontrolü
Belediyeden alınacak belgeler:
- İmar durumu belgesi
- Yapı kullanma izni (varsa)
- Kat irtifakı veya kat mülkiyeti belgesi
3. Borç Sorgulaması
Taşınmaz üzerindeki mali yükümlülükler:
- Emlak vergisi borçları
- Aidat borçları (kat malikleri)
- Elektrik, su, doğalgaz borçları
Satış Sözleşmesinin İçeriği
Sözleşmede bulunması gereken unsurlar:
- Tarafların kimlik bilgileri: TC kimlik numarası, adres
- Taşınmazın tanımı: Ada, parsel, yüzölçümü
- Satış bedeli: Toplam bedel ve ödeme planı
- Teslim tarihi: Taşınmazın ne zaman teslim edileceği
- Ayıplı maldan sorumluluk: Gizli kusurlar için süre
Cayma ve Cezai Şart
Cayma Hakkı
Genel olarak cayma hakkı yoktur. Ancak sözleşmeye cayma şartı konulabilir:
- Cayma bedeli belirlenir
- Cayma süresi kararlaştırılır
Cezai Şart
Taraflardan birinin yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde:
- Ödenecek ceza miktarı
- Temerrüt faizi
- Ek tazminat talep edilebilirliği
Satıcının Yükümlülükleri
- Taşınmazı teslim etme: Üzerinde üçüncü kişi hakları olmadan
- Tapu devrini yapma: Resmi işlemleri tamamlama
- Ayıplardan sorumluluk: Gizli kusurları bildirme
Alıcının Yükümlülükleri
- Bedeli ödeme: Kararlaştırılan şekilde
- Tapu devir masrafları: Genellikle alıcı öder (sözleşmeyle değiştirilebilir)
- Teslim alma: Belirlenen tarihte
Vergi ve Harçlar
- Tapu harcı: %4 (genellikle eşit paylaşılır)
- KDV: Yeni konutlarda %20 (bazı durumlarda %1 veya %10)
- Emlak vergisi: Yıllık, taşınmaz değerine göre
Yararlı Tavsiyeler
✅ Tapu araştırması mutlaka yapın ✅ Tüm belgeleri hukuki açıdan inceletin ✅ Ödeme planını yazılı kararlaştırın ✅ Kat malikleri kurulu kararlarını inceleyin ✅ Sigorta transferini unutmayın
Sonuç
Gayrimenkul alım satımı, profesyonel hukuki destek gerektiren bir işlemdir. Deneyimli bir hukuk bürosundan destek alınması önerilir.